سمنت برد جایگزین ورق MR کناف برای فضای های مرطوب
در واقع سمنت برد (Cement Board) نوعی از مصالح ساختمانی با ترکیبات اصلی آن سیمان و الیاف معدنی است. سمنت برد در واقع زیرساز پروژههای ساختمانی در مناطق مرطوب و نیازمند حفاظت در برابر آتش کاربرد دارد. به همین دلیل است که کاربرد اصلی سمنت برد برای دیوار و کف در محیطهای مرطوبی مثل حمام، آشپزخانه و استخر بوده و توانسته سطحی ضد آب برای نصب کاشی و سرامیک و پوششهای مختلف ایجاد کند.

ورق MR کناف
میتوانید محتویات این مقاله را بصورت پادکست گوش کنید :
در مقابل ورق کناف MR یا کناف ضد آب در واقع پانل گچی روکشداری است که با روکش سبز رنگ شناخته میشود. سمنت بردی که ما در شرکت وی سمنت تولید میکنیم جایگزین بسیار خوبی برای ورق کناف MR یا پانل گچی ضد آب MR محسوب میشود. در ادامه با بررسی و معرفی دقیق ورق کناف MR و سمنت برد متوجه خواهید شد که چرا سمنت برد بهترین جایگزین محسوب میشود. حالا چرا سمنت برد جایگزین ورق MR محصول وی سمنت؟
ورق کناف MR چیست؟

ورق MR کناف
قبل از هر چیز باید با مفهوم کناف آشنا شوید. کنافها صفحات گچی پیش ساخته روکشداری هستند که برای ساخت و ساز خشک استفاده شده و به عنوان کاذب پوششی و سقف کاذب یا دیوار جدا کننده مورد استفاده قرار میگیرند. کنافها ۴ مدل دارند. ساده، ضد حریق، ضد آب و ترکیب ضد حریق و ضد آب یا رطوبت.
مدلی که محصول ما یعنی سمنت برد جایگزین خوبی برای آن محسوب میشود کناف ضد آب یا ضد رطوبت است که به خاطر وجود کاغذ گرافیتی سبز رنگ به کناف سبز هم معروف است. این نوع کنافها در هسته گچی و کاغذ گرافت خود مواد افزودنی دارند که جذب آب را کاهش میدهد بنابراین در محیط آشپزخانه و سرویس بهداشتی قابل استفاده است.
اما دقت کنید که ما بیان کردیم این نوع ورقها کناف جذب آب کمتری دارند بنابراین کاملا مقاوم و ضد آب نیستند. در مقابل ورق سیمانی سمنت برد مقاومت بسیار بیشتر و حتی نفوذناپذیری کامل در برابر آب و رطوبت دارد و به همین دلیل جایگزین فوق العاده مناسبی محسوب میشود.
سمنت برد چیست؟
جایگزین ورق کناف MR، پانل سیماندار یا فایبر سمنت برد است که طبق تعریف همان صفحات سیمانی تقویت شده با الیاف یا فایبرسمنت برد یا صفحات سیمانی الیافدار نامیده میشود. الیاف مورد استفاده نیز در چهار نوع فایبرگلاس، مش فلزی، الیاف پلیمری مختلف یا الیاف سلولزی هستند .
این نوع صفحات ترکیبی از سیمان پرتلند، سیلیس و الیاف هستند که با کمک فرایند ماشین هات چک (Hatschek) و سپس عمل آوری یا Curing به دو شکل هوا خشک و دستگاه اتوکلاو (Autoclave) تولید میگردند. البته روش Flow On هم وجود دارد که به دلیل سرمایه اولیه پایین و راحت بودن فرایند مورد استقبال قرار گرفته است.
در ادامه بیشتر در خصوص سمنت برد به طور اختصاصی صحبت خواهیم کرد.
مواد و ترکیبات سازنده سمنت برد
همانطور که گفتیم سمنت برد (به انگلیسی Cement Board) صفحات سیمانی هستند که به عنوان لایه زیرساز برای دیوار و سقف کاربرد دارد. بنابراین مواد سازنده و ترکیبات آن باید به گونهای باشد که استحکام زیادی از خود نشان دهد و مهمتر از هر چیز مقاومت بالایی در برابر رطوبت و نم داشته باشد. با این دیدگاه و هدف از تولید، سمنت بردها از ترکیبات زیر تشکیل شدهاند:
- سیمان پرتلند بین ۴۰ تا ۶۰% که استحکام و دوام سمنت بردها و همینطور چسبندگی آن بخاطر وجود این ترکیب است. سیمان پرتلند ترکیبی از سنگ آهک، خاک رس و آهن است. سیمان پرتلند مدل های مختلفی دارد که برای سمنت برد از نوع II یا III استفاده می کنند چرا که مقاومت فشار و محیطی بیشتری دارد.
- الیاف سلولزی بین ۱۰ تا ۲۰% که مقاومت کششی سمنت برد را افزایش می دهد. البته گاهی اوقات نیز از الیاف شیشه ای یا فلزی بهره می برند.
- ماسه سیلیسی بین ۲۰ تا ۳۰% که مقاومت سایشی به سمنت برد داده و ساختار سطحی آن را بهتر می کند
- آب بین ۱۰ تا ۱۵% که فعال کننده جزء سیمانی است و بخش سیمانی و الیاف را به یکدیگر می چسباند.
- افزودنیها یا Additives که شامل روان کننده، مواد ضد قارچ و مقاوم در برابر رطوبت است. افزودنیها با هدف بهتر شدن خواص مکانیکی و طول عمر سمنت برد استفاده میشوند.
مقاومت سمنت برد
سمنت برد به تنهایی مقاومت خوبی در برابر نفوذ آب و رطوبت دارد اما در مواردی که از الیاف سلولزی در ساختار و ترکیبات تشکیل دهنده آن استفاده شده باشد، موقع خشک شدن منقبض خواهد شد. همین عامل باعث می شود تا طول محل های اتصال – محل اتصال پیچ با سمنت برد – کاهش و افزایش پیدا کند و به مرور پیچها هرز شده و تایلها بیفتند.
به همین دلیل از الیاف سلولزی در ساختار این سمنت بردها استفاده نمی شود و جهت اطمینان سازی بیشتر، از سیلر در پشت پنل سمنت برد و روی آن هم از پرایمر و رنگ اکریلیک با پایه ضد آب استفاده می کنند. با این کار جذب رطوبت به حداقل میزان ممکن میرسد که نتیجه آن دوام و ماندگاری بالای محصول خواهد بود.
دوام و ایمنی سمنت بردها
علاوه بر مقاومت مناسب سمنت بردها در برابر نفوذ آب و رطوبت، دوام و ایمنی آنها در برابر عوامل محیطی مختلف نیز بررسی شده است. با توجه به اینکه کاربرد اصلی سمنت بردها در نما، دیوار و سقف حتی در مناطق و مکان مرطوب است، عوامل محیطی دیگری هم دخیل هستند که باید یک سمنت برد در برابر آن مقاومت نسبی یا کامل از خود نشان دهد.
به عنوان مثال مزیت بزرگ سمنت بردها مقاومت عالی در برابر آتش سوزی و احتراق است که یک عامل خنثی هستند. همچنین در برابر فشار ناشی از ضربه، باد و طوفان و به طور کلی شرایط جوی مختلف مقاومت عالی دارند. به همین دلیل است که امروزه از سمنت برد به عنوان یک عامل توسعه یافتگی صنعت ساختمان استفاده می کنند.
گواهینامه فنی سمنت برد
گواهینامه فنی سمنت برد پس از بررسی و آزمون هایی که توسط سازمان تحقیقات، راه، مسکن و شهرسازی انجام می گیرد ارائه می شود تا مهندسین و سازندگان ساختمانی مطالعه کنند. به طور کلی آزمون هایی که روی سمنت برد انجام می شود و نتایج آن در برگه گواهینامه فنی آنها منعکس می گردد شامل:
- آزمون کنترل ابعاد
- آزمون خمشی
- آزمون تعیین دانسیته
- آزمون نفوذپذیری آب
- آزمون یخ زدگی
- آزمون آب گرم
- آزمون تر و خشک شدن
انواع ورق سمنت برد
ورق سمنت برد در دو مدل صاف و موجدار یا ایرانیت سیمانی موجود است. مدل صاف ورق سمنت برد دو نوع بوده که یک نمونه طوسی است و به آن هوا خشک هم گفته می شود. نوع دوم مدل صاف، شیری رنگ است که به آن اتوکلاو هم گفته می شود.
نکته مهم در خصوص انواع روق سمنت برد این است که در هر دو مدل شیوه تولید یکسان است و با وجود اینکه خواص این دو کمی با یکدیگر متفاوت است کاربرد یکسانی دارند. مدل سفید ورق سمنت برد تا ۱۰% سبکتر است ولی بخاطر اینکه سیلیس در آن استفاده شده کمی نسبت به مدل شیری گرانتر است.
مزایا و معایب سمنت برد
با توجه به کاربردهای سمنت برد و اینکه جایگزین ورق کناف MR شناخته شده باید مزایا و معایب آن را هم بررسی کنید تا بتوانید تصمیم بهتری بگیرید. به طور کلی مزایا و معایب سمنت برد عبارتند از:
مزایای سمنت برد
- مقاومت بالا در برابر رطوبت
- مقاومت در برابر آتش
- استحکام بالا
- مقاومت زیاد در برابر پوسیدگی و خوردگی
- مقاومت زیاد در برابر ضربه و فشار
- عایق مناسب صوت و حرارت
- سازگاری با محیط زیست
- امکان استفاده در محیط داخلی و خارجی
- امکان رنگ کردن نما حتی پس از اجرا و نصب
- تنوع در ابعاد برای استفاده در مکان های مختلف
معایب سمنت برد
- هزینه نسبی بالاتر مخصوصا در مقایسه با کناف MR
- وزن بالا
- نیازمند ابزار خاص برای برش و نصب
- نیاز به تخصص برای نصب و اجرا
نمای سمنت برد
نمای سمنت برد از لحاظ ضخامت پنل انواع مختلفی دارد که تعیین می کنند با توجه به نوع کاربرد و شرایط اقلیمی کدام را باید سفارش دهید. به عنوان مثال برای سقف کاذب ضخامت ۴ تا ۶ میلیمتر و برای نما ضخامت ۱۰ تا ۱۲ میلیمتر مناسب است.
از طرفی طراحی نمایی که با سمنت برد کار شده از نوع نمای خشک با رنج قیمت ارزان تا متوسط است. همانطور که گفتیم نوع متریال سازنده و طول عمر سمنت بردها به گونه ای است که استفاده از آن توجیه منطقی دارد و اجرای آنها به گونه ای است که هم امکان ریزش خیلی کمی دارند و هم با سایر نماهای ساختمانی مثل ترمووود، سنگ، کامپوزیت و حتی آجر به شکل ترکیبی قابل استفاده است.
انواع نمای سمنت برد
نمای سمنت برد یا سمنت برد مناسب نمای ساختمان ۵ نوع است که در خصوص هر کدام توضیح مختصری خواهیم داد:
- مدل ساده: مدل ساده سمنت برد برای دیوارهای داخلی و خارجی ساختمان میشود.
- مدل طرح چوب: مدل طرح چوب سمنت برد برای نمای داخلی و خارجی ساختمان هایی که طراحی کلاسیک دارند بسیار پرکاربرد است.
- مدل دکوراتیو: مدل دکوراتیو برای نمای ساختمان هایی که به المان تزئینی و لوکس اهمیت زیادی داده می شود مناسب است.
- سمنت برد سقف کاذب: از اسم این مدل سمنت برد مشخص است که برای سقف های کاذب استفاده می شود. مدل سقف کاذب جایگزین بسیار مناسبی برای ورق کناف MR است چرا که نفوذپذیری بسیار کمی در برابر نفوذ آب و رطوبت دارد.
- سمنت برد طرح مدرن و شمسه: برای نمای ساختمان های لوکس و لاکچری و بیشتر از نوع تجاری، از طرح مدرن و شمسه استفاده می کنند.
نصب و اجرای سمنت برد در نما
نمای سمنت برد مشابه با سایر مدل های نماهای ساختمانی برای نصب نیاز به زیرسازی دارد. برای نصب و اجرای سمنت برد روی نما باید از قوطی کشی به شکل ماژولار یا مدولار استفاده کرد تا بستر زیرین پروفیل گالوانیزه تشکیل شود.
پروفیل های گالوانیزه مورد استفاده در زیرسازی نمای سمنت برد، از نوع M، V و A هستند که در ابعاد و اندازه ای که نیاز باشد قابل اجرا هستند. به عنوان مثال مدل A ضخامت ۰.۵ و عرض ۶۰ میلیمتر دارند که درزگیر صفحات سیمانی هستند. پروفیل M نیز با هدف کنترل تغییر ابعاد ناشی از دما و رطوبت استفاده می شود که ضخامت ۰.۷ و عرض بین ۸۰ تا ۱۰۰ میلیمتر دارد. پروفیل V شکل هم برای زیرساخت سمنت برد و به دو فرم کرکره ای و مدولار قابل استفاده است که ضخامت ۰.۷ دارد.
نصب و اجرای سمنت برد به سه فرم امکان پذیر است:
- روش مدولار
در روش مدولار صفحات سمنت برد با ابعاد ۶۰ در ۱۲۰ یا ۱۲۰ در ۱۲۰ برش داده می شوند و روی زیرساخت گالوانیزه قرار می گیرند.
- روش کرکره ای
در روش کرکره ای صفحات به شکل شیب دار روی پروفیل های گالوانیزه قرار می گیرند و نصب می شوند. این روش نصب سمنت برد در نما برای مناطقی که آب و هوای مرطوب دارند یا برای ساختمان های ویلایی مورد استفاده قرار می گیرد. همچنین مزیت نصب کرکره ای این است که می توان پیچ و اتصال را پوشاند تا لایه حفاظتی داشته باشند.
- روش تخت
همانطور که از اسم این روش نصب مشخص است، سمنت برد به شکل تخت نصب شده و برای درزبندی از ورق گالوانیزه فرم A استفاده می کنند و برای آب بندی کردن هم از ماستیک ضد آب یا پلی اورتان کمک می گیرند.
نصب و اجرای سمنت برد در سقف
اجرای سمنت برای کف از پروفیل های گالوانیزه متفاوت با مقاطع C و U استفاده می کنند. برای نصب سمنت برد سقف ابتدا از پروفیل های C شکل در فواصل ۶۰ سانتیمتری استفاده می کنند و به رانرهای U شکل متصل می کنند. این اتصال طبق ضوابط دیوار خشک باید انجام شود. ضمنا دقت داشته باشید که رانرهای U شکل از قبل به دیوار وصل هستند. ضمنا باید در نظر داشته باشید که ضخامت سمنت بردها تعیین کننده ضخامت پروفیل های C و U بوده و بعد از اینکه زیرسازی تکمیل شد، صفحات سیمانی طبق طرح مدنظر اجرا می گردد.
برش سمنت برد
در مبحث برش سمنت برد دو نکته کلی مطرح است. نکته اول اینکه متناسب با نیاز هر پروژه، پانل های سمنت برد امکان برش در ابعاد مختلف را دارند. نکته دوم اینکه برای برش باید از دستگاه میز برش استفاده کرد تا بخش های برش داده شده کاملا صاف باشند. اگر امکان اینکه دستگاه میز برش تهیه کنید وجود ندارد از اره دیسکی نجاری باید استفاده کرد.
اره های دیسکی نجاری به شکل پرتابل یا قابل حمل هستند بنابراین در هر جایی می توانید استفاده کنید. مزیت دیگر اره دیسکی نجاری این است که می توانید به شکل قائم نیز لبه سمنت برد را برش دهید. ضمنا دقت داشته باشید که تیغه مورد نیاز برای صفحات بهتر است که از نوع گرانیتی باشد. سنگ گرانیت برای برش صفحات سمنت برد اصلا مناسب نیست.
رنگ آمیزی سمنت برد
نمای سمنت برد بعد از اجرا هم قابلیت رنگ آمیزی دارد و این مزیت بزرگ این نوع از متریال ها در مقایسه با سایر متریال هایی است که برای سقف و نما و دیوار استفاده می شوند. در واقع سمنت بردها چون خام هستند و بدون رنگ خریداری و استفاده می شوند می توانید بعد از اجرا، بتونه ماستیک و سیلر روی آن استفاده کرد تا بتوان رنگ دلخواه روی آن پیاده سازی کرد.
برای رنگ آمیزی سمنت برد ابتدا سطح آن را از هر نوع آلودگی، گرد و غبار، لکه گچ و سیمان تمیز می کنند. پس از آن باید محل درز و تقاطعات گوشه داخلی و خارجی، دور پنجره یا محل تقاطع فلاشینگ ها و درز بین دو پنل سمنت برد را با چسب پلی اورتان پر می کنند. اگر سمنت برد از نوع ساده است، بتونه ماستیک باید روی پیچ هم زده شود.
بعد از بتونه کاری نوبت به سمباده زنی می رسد. پس از آن سطحی که سمباده زده شده باید با پرایمر مخصوص پوشانده شود. پرایمر زدن باعث می شود که سطح سمنت برد مقاومت بیشتری پیدا کند و از طرفی چسبندگی رنگ و مقاومت آن افزایش پیدا کند. در واقع رنگ زدن سمنت برد باید بعد از پرایمر زدن انجام شود. رنگ نهایی که روی پرایمر سمنت برد زده می شود به دو فرم معمولی یا Coating و بافت دار یا texture خواهد بود که مدل دوم به دلیل داشتن ضخامت کافی، مقاومت عالی در برابر ترک خوردگی دارد.
رنگ زدن سمنت برد بیشتر با رنگ از نوع سیلیکونایز انجام می گیرد که پایه آب بوده و ۲ تا ۵% هم سیلیکون دارد. این ترکیب سبب ضد آب شدن نما شده و تنفس پذیری یا تراوایی بهتری هم دارد.
قیمت سمنت برد
قیمت سمنت برد به عوامل مختلفی بستگی دارد که بد نیست در مقایسه با ورق کناف MR بدانید. با توجه به اینکه مدل های مختلفی از این ورق سمنت برد موجود است و تولید کنندگان قیمت های متفاوتی ارائه می کنند بد نیست بدانید که به طور کلی چه عواملی روی قیمت سمنت برد اثر می گذارند:
- اندازه و ابعاد سمنت برد
- متراژ نما، دیوار و سقف
- شیوه زیرسازی و آماده سازی سطح برای نصب و اجرا
- کیفیت تایل سمنت برد تولید شده
- ضخامت پنل های سمنت برد
- مدل و نوع سمنت برد
- کیفیت اتصالات به کار رفته
جمع بندی مطالب
با توجه به موارد کلی که بیان شد، ورقهای سمنت برد بهترین جایگزین برای ورق کناف MR هستند حتی با وجود اینکه کمی هزینه بیشتری هم دارند. از زمان عرضه جهانی سمنت برد تاکنون حدود ۲۵ سال میگذرد و در طی این مدت توانسته گزینه جایگزینی بسیار عالی برای سایر مواد مورد استفاده برای نماکاری و سقف کاذب باشد. امروزه میزان استفاده از سمنت برد در صنعت ساختمانی کشورمان به ۱۵% رسیده است. همین مورد نشان می دهد که ورق سمنت برد توانسته اعتماد کامل را کسب کند.
وی سمنت به عنوان تولید کننده سمنت برد با سابقه بیش از ۳۰ سال توانسته بهترین و با کیفیت ترین محصولات را روانه بازار داخلی کند. این محصولات با کمک تکنولوژی روز دنیا ساخته شده اند و استانداردهای جهانی را برآورده ساخته اند تا نه تنها الیاف مضر نداشته باشند بلکه محصولی سبز، دوستدار محیط زیست و بسیار با کیفیت در صنعت ساختمان سازی باشد. شما می توانید این محصول را با دریافت مشاوره رایگان پیش از خرید از ما تهیه کنید.
تفاوت اصلی بین ورق کناف MR و سمنت برد از نظر مقاومت در برابر آب چیست؟
ورق کناف MR فقط جذب آب را کاهش میدهد و کاملاً ضد آب نیست، در حالی که سمنت برد مقاومت بسیار بیشتری و حتی نفوذناپذیری کامل در برابر آب و رطوبت دارد.
چرا سمنت برد به عنوان جایگزین خوبی برای ورق کناف MR در نظر گرفته می شود؟ مزیت اصلی سمنت برد نسبت به کناف MR در محیط های مرطوب چیست؟
سمنت برد به دلیل مقاومت بسیار بالاتر و نفوذناپذیری کامل در برابر آب و رطوبت، جایگزین فوقالعاده مناسبی برای کناف MR در محیطهایی مانند حمام، آشپزخانه و استخر محسوب میشود.
مواد و ترکیبات اصلی سازنده سمنت برد شامل چه موادی و با چه درصدهایی است؟
دو نوع الیافی که میتوان در سمنت برد استفاده کرد شامل الیاف سلولزی، الیاف شیشهای، مش فلزی و الیاف پلیمری مختلف هستند.
سیمان پرتلند (۴۰ تا ۶۰ درصد) که استحکام و چسبندگی میدهد و ماسه سیلیسی (۲۰ تا ۳۰ درصد) که مقاومت سایشی و ساختار سطحی را بهبود میبخشد.


